#Democratie in de #regio: het kan!

In VNG magazine een interview met David Reybrouck gelezen – een van de vele van de laatste tijd. Ik vind zijn stelling dat we met onze huidige vorm van democratie nou juist niet vertegenwoordigend werken ook heel goed te verdedigen. Reybrouck zet daar een vorm van loting tegenover: laten we loten wie gaat besturen, dan krijg je een betere afspiegeling van het volk dat vertegenwoordigt wordt. En ook: betere besluitvorming. Want de mensen die geloot worden, blijven maar één termijn en maken zich niet druk om verkiezingen. Daardoor blijft het algemeen belang beter in het vizier en wordt korte termijn electoraal gewin buiten de deur gehouden. Ik vind het een bijzonder aantrekkelijk idee. Wel zou ik het op andere plekken willen toepassen dan daar waar er nu experimenten mee worden gedaan.

De huidige experimenten met loting zijn allemaal in of rondom processen waarin er al sprake is van een enorm democratisch circus: verkiezingen! De Nederlandse experimenten in Amersfoort en Uden bijvoorbeeld waren opgezet om de net verkozen gemeenteraden en daaruit gevormde colleges te voorzien van een agenda voor de bestuursperiode. Zo’n agenda heeft in al het politiek geweld om die raden en besturen heen natuurlijk geen schijn van kans. Ik was daar al bang voor, zie mijn eerdere blog hierover https://angelawerkt.wordpress.com/2014/04/20/democratie-vernieuwen-doe-je-niet-in-een-dag-maar-amersfoort-gaf-wel-een-mooi-signaal-af/. Het ontbrak in deze initiatieven namelijk ook om uitvoeringsmacht: het blijft dan bij mooie ideeën, en dat is natuurlijk wel heel erg jammer.

Waar zou zoiets wel kunnen slagen? Dan zouden we het moeten uitproberen in een gebied waar er een groot tekort is aan democratische legitimiteit. Laat daar nou ook dezelfde VNG magazine vol van staan: de toegenomen regionale samenwerking tussen gemeenten. Alle gemeenten werken samen op terreinen als veiligheid, milieu, werk en economie, zorgtaken, en nog veel meer. Als we nou dáár eens iets van de ideeën van Reybrouck zouden gaan toepassen? Geen extra laag van controle door een afvaardiging van gemeenteraden (zoals in de Drechtsteden) maar een G1000 voor de regio. Die G1000 wordt samengesteld op basis van loting: burgers worden uitgeloot om eraan deel te nemen. Per thema worden die verschillend samengesteld. Dus voor werk en economie 1/3 uitkeringsgerechtigden, 1/3 bedrijven en 1/3 onderwijs en gemeente ambtenaren. Voor de zorgtaken 1/3 cliëntenraden en ambtenaren, 1/3 zorgontvangers en 1/3 mantelzorgers. Zoiets. En dan netjes verdeeld over de regio.

En die regio-G1000 dan daadwerkelijk iets te zeggen geven. Dus dat ze bijvoorbeeld alle beleid moeten ontwikkelen (niet alleen een klap er op geven als alle ambtenaren er klaar mee zijn). Ik weet dat formeel alle gemeenteraden dat dan ook nog moeten doen, maar als we nou aan de voorkant afspreken dat beleid dat langs dit proces wordt ontwikkeld, per definitie door de colleges wordt aangenomen, dan is het een gemeenteraad met heel veel lef dat het daarna nog durft af te schieten. Immers, hun eigen achterban heeft het product vormgegeven.

Ik ga eens kijken hoe ver ik met dit ideetje kom. Wordt vervolgd!

 

SCP rapport over arbeidsmarkt: Overheidsbeleid en gedrag van werkgevers staan haaks op elkaar

Het SCP heeft een interessant rapport uitgebracht over de arbeidsmarkt. Op praktisch ieder onderdeel van arbeidsmarktbeleid staan de opvattingen en beleid van de overheid op gespannen voet met het gedrag van werkgevers en werknemers. Een interessant rapport met verontrustende conclusies, ik licht er een aantal uit.

 Mobiliteit

De overheid streeft naar meer arbeidsmobiliteit (mede om werknemers langer inzetbaar te houden), werknemers met een vaste baan willen in deze tijd van crisis niet in beweging komen en nemen geen risico: ze blijven zitten waar ze zitten. Werkgevers die genoodzaakt zijn om mensen te ontslaan zouden gebruik kunnen maken van regionale arbeidsmarktplatformen om mensen van werk naar werk te helpen, maar driekwart van de werkgevers heeft hier geen behoefte aan.

 Flexibilisering

Daar waar overheidsbeleid erop gericht is om tijdelijk inzet van personeel voor werkgevers mogelijk te maken, gebruiken werkgevers deze mogelijkheden om hun structurele werk door tijdelijk personeel uit te voeren. Waarom? Het risico van doorbetaling van loon bij ziekte, re-integratieverplichtingen en ontslagbescherming wordt hierdoor verkleind. De flexibilisering levert dus niet meer banen op, maar minder vast werk. Toch zet overheidsbeleid door op die flexibilisering.

 Langer doorwerken tot je pensioen

Een klein lichtpuntje: werkgevers lijken te accepteren dat mensen langer door blijven werken, de regelingen voor vervroegd pensioen zijn veelal verdwenen. Maar iemand van boven de 50 aannemen doet nog steeds bijna niemand, waardoor steeds meer 50+ers bij ontslag geen toekomst meer hebben op de arbeidsmarkt.

 Mensen met beperkingen

Het in dienst nemen van mensen met beperkingen heeft een zeer lage prioriteit, werkgevers zijn niet bekend met de regelingen die dit faciliteren en hebben er ook geen belangstelling voor. Terecht concludeert het SCP dat de doelstellingen in de nieuwe quotumwet op deze manier niet gehaald gaan worden.

 Wat willen werkgevers dan?

Werkgevers willen lagere loonlasten en manieren om de werkdruk op een flexibele manier op te lossen (dat is niet hetzelfde als de flexibilisering hierboven, maar de mogelijkheid om je vast personeel meer of minder in te zetten als de werkdruk fluctueert). Ze willen af van de langdurige verplichtingen om voor ziek personeel te zorgen. En nog steeds versoepeling van de ontslagrecht (hoewel de onderzoekers niet weten waarom, voor welk probleem is dit een oplossing?).

Er is kortom werk aan de winkel om overheidsbeleid en arbeidsmarkt op elkaar aangesloten te krijgen.

Het volledig rapport is hier te downloaden: http://www.scp.nl/Publicaties/Alle_publicaties/Publicaties_2014/Vraag_naar_arbeid_2013